شنبه ۱۵ بهمن ۱۳۹۰ - 12 ربيع أول 1433 - Saturday, 4 Feb 2012
عربستان در دام شیعیان یمن
پنجشنبه ۵ آذر ۱۳۸۸ | ۱۰:۵۶ ق.ظ
اما زنگ خطری که جنگ سال گذشته به صدا درآورد بیش از آنکه صنعا را هوشیار کند، ریاض و واشنگتن را بیدار نمود. به طوریکه غرب به شکلی ملموس خطر ایجاد حکومتی با ماهیت ضد آمریکایی را در مرزهای جنوبی عربستان احساس کرد. جالب اینجاست که طی این پنج جنگ عدم توانایی دولت در سرکوب شیعیان ،شافعی های جنوب را نیز برای احقاق حقوقشان به تکاپو انداخته است.در این میان زیدی ها نیز با بسیج نیروها برای حمایت از حوثی ها نقش بسزایی در پیروزی های این جنبش در روزهای اخیر داشته اند به طوریکه امروز تمام استان صعده (بجز شهر صعده و حومه) در تصرف حوثی ها قرار دارد.

درعرف نظامی اگر یک ارتش مجهز نتواند در مدت یک هفته یک مجموعه چریکی را زمین گیر و نابود کند ناچار باید خود را برای درگیر شدن در یک جنگ فرسایشی طولانی مدت آماده سازد.

با وجود برتری ارتش سعودی نسبت به شیعیان یمن، به دلیل طبیعت جغرافیایی منطقه الصعده، ارتش عربستان نتواست در دو هفته گذشته به پیشرفت دست یابد.

از سوی دیگر، تاکتیکهایی که رزمندگان الحوثی در مقابله با ارتش سعودی بکار گرفتند نشان داد که شیعیان در نبردهای غیر کلاسیک از بر تری بالایی برخوردارند.

در چنین شرایطی جنگ شیعیان یمن با ارتش آل سعود در آینده وارد مرحله جدیدی می شود و اگر این ارتش به سرعت خاک یمن را ترک نکند به وضعیتی مشابه نیروهای آمریکا در افغانستان دچار می شود.

با اینکه تعداد نیروهای شیعیان یمن از ۲۵ هزار رزمنده آموزش دیده تجاوز نمی‌کند اما طولانی شدن جنگ، معادلات این نبرد را در درازمدت به سود شیعیان یمن تغییر می دهد زیرا ارتش عربستان در یک منطقه مسطح و خاکی مستقر است در حالی که نیروهای الحوثی در یک منطقه کوهستانی در شمال یمن موضع گرفته اند.

نکته دیگر اینکه ریزش بارانهای موسمی در آذرماه که شمال یمن و جنوب عربستان را فرا می گیرد قدرت مانور ارتش سعودی را در فصل پاییز بشدت کاهش می دهد.

از سوی دیگر، طولانی شدن جنگ به گسترش آن از شمال یمن به مناطق حضرموت، مکلا، عدن و تعز که در آن رگه هایی از شیعیان وجود دارند، منجر می شود.

به دلیل وجود پیمانهای نانوشته میان قبایل آل مزروع، آل الصیفی، الهمدانی، الکعبری، شبوه، الحاشد، المهاذر، آل ربیع، آل عقیبات و آل مکارنه که از قبایل قدرتمند شیعی یمن هستند هر گاه یکی از این قبایل مورد تعرض دشمن خارجی قرار گیرد سایر قبایل باید بدون هیچگونه قید وشرطی به کمک آن قبیله بشتابند.

از آنجایی که قبیله الحوثی تاکنون با دولت مرکزی یمن می جنگید بنابراین سایر قبایل نمی توانستند به کمک شیعیان الحوثی بشتابند اما اکنون که ارتش عربستان وارد جنگ مستقیم با شیعیان شده، بی تردید سایر قبایل شمال یمن و مناطق حضرموت، عدن و مکلا به یاری الحوثی ها می شتابند.

واقعیت موضوع اینست که دولت یمن بعد از جنگ پنجم ـ در بهار سال گذشته ـ به این یقین دست یافت که در ارزیابی از قدرت حوثی‏ها دچار یک اشتباه استراتژیک شده است. در سال گذشته رزمندگان الحوثی حتی جنگ را تا نزدیکی پایتخت یمن صنعا (منطقه بنی حشیش) نیز به پیش بردند. نهایتاً دولت به وساطت کشور قطر رضایت داد و موضوع موقتاً خاتمه یافت.

اما زنگ خطری که جنگ سال گذشته به صدا درآورد بیش از آنکه صنعا را هوشیار کند، ریاض و واشنگتن را بیدار نمود. به طوریکه غرب به شکلی ملموس خطر ایجاد حکومتی با ماهیت ضد آمریکایی را در مرزهای جنوبی عربستان احساس کرد. جالب اینجاست که طی این پنج جنگ عدم توانایی دولت در سرکوب شیعیان ،شافعی های جنوب را نیز برای احقاق حقوقشان به تکاپو انداخته است.در این میان زیدی ها نیز با بسیج نیروها برای حمایت از حوثی ها نقش بسزایی در پیروزی های این جنبش در روزهای اخیر داشته اند به طوریکه امروز تمام استان صعده (بجز شهر صعده و حومه) در تصرف حوثی ها قرار دارد.

جالب اینجاست که فاش شدن نقش سعودی‏ها بر ضد جنبش الحوثی، باعث بالا رفتن محبوبیت حوثی ها در میان اهل سنت یمن شده است؛ زیرا اهل سنت شافعی‏ مذهب یمن که از فرقه‏های نزدیک اهل سنت به شیعیان هستند نیز در ضدیت با غرب و دولت سعودی چیزی کم از شیعیان ندارد .به هر حال ضعف ارتش یمن و شکست های سنگین در مواجهه با رزمندگان شیعه ، عربستان را به این نتیجه رسانده که برای سرکوبی جنبش الحوثی به قمار بزرگی دست زده و رسما وارد جنگ با آنان شود. در مورد خسارت شدیدی که حکومت سعودی از این اقدام خواهد خورد در ادامه صحبت خواهیم کرد اما مهم‏ترین نگرانی غرب در موضوع یمن یقینا به تحولات آتی در عربستان باز می‏گردد.

در همین رابطه محمد عبدالسلام سخنگوی گروه الحوثی در صعده، در گفتگو با الجزیره، با اشاره بر اینکه تاکنون رویارویی واقعی بین ارتش عربستان و نیروهای الحوثی صورت نگرفته است، گفت: برخلاف آنچه تبلیغ می شود موضع ما ضعیف نشده بلکه تقویت نیز شده است زیرا تجاوز عربستان به خاک یمن موجب افزایش حمایت مردمی از ما و افزایش نارضایتی مردمی از دولت یمن و اقدام عربستان شده است.

گفتنی است کارشناسان مسائل سیاسی و بین المللی از مدت‌ها قبل پیش بینی کرده‌اند که به محض مرگ پادشاه فعلی عربستان، نبرد قدرت بر سر جانشینی وی میان شاهزادگان خاندان سلتنطی آغاز خواهد شد. اهمیت موضوع زمانی آشکار می شود که بدانیم اولین کشور متاثر از تحولات درونی در عربستان، یمن است.

و مهم‌تر آنکه در جنوب و شرق عربستان که اتفاقا نفت‌خیزترین منطقه‌ی این کشور است، شیعیان این کشور ساکن هستند. شیعیانی که در سالیان دراز تحت ظلم آل سعود و نظام وهابیت انگلیسی بوده‌اند. و حتی از انجام کوچکترین آیین خود نیز محروم بوده و همواره تحت شدیدترین سرکوب‌ها قرار داشته‌اند. شکست عربستان در یمن به معنای امید تازه‌ای برای شیعیان عربستان خواهد بود برای نیل به حقوق از دست‌رفته‌ی خود.

واقعیت این است که غرب نیز به خوبی دریافته که در آینده ای نزدیک عربستان دست خوش جنگ قدرت در داخل خواهد شد و این جنگ قدرت در هر اندازه ای که باشد عربستان را برای زمانی نامشخص درون گرا خواهد کرد و این درون‏گرایی باعث تنهایی دولت علی عبدالله صالح در سرکوب شیعیان در شمال و شافعی‏ها در جنوب خواهد شد.

بی تردید عربستان از طولانی شدن جنگ نتیجه ای نمی گیرد زیرا هر چه جنگ طولانی تر شود زمینه گسترش آن به سایر مناطق یمن فراهم می شود و ضریب آسیب پذیری ارتش عربستان نیز بیش از پیش افزایش می یابد.

و این غیر از تخریب وجهه سیاسی دولت عربستان است که سالهاست تلاش می‌کند خود را پدر معنوی کشورهای عربی معرفی نماید. و در این عرصه مجبور است با رقابت‌های فشرده مصر و قطر دست و پنجه نرم کند. ورود به جنگ یمن و نیز گسترش وهابیت تندرو در این کشور، تمام تلاش‌‌های عربستان را نقش بر آب کرده است.

Comments are closed.